Debaty sejmowex908 Kadencja

Interpelacja w sprawie przyszłości Wojskowego Instytutu Medycyny Lotniczej

   Szanowny Panie Ministrze! Rada Naukowa Wojskowego Instytutu Medycyny Lotniczej wyraża głębokie zaniepokojenie propozycjami likwidacji instytutu jako instytutu badawczo-rozwojowego w rozumieniu ustawy z dnia 25 lipca 1985 r. o jednostkach badawczo-rozwojowych (tekst ujednolicony DzU 01.33.388).    W opinii rady spowoduje to dezorganizację systemu zapewniającego wysoki poziom zabezpieczenia operacyjnego działania Sił Powietrznych RP pod względem lotniczo-lekarskim. Utrata badawczo-rozwojowego statusu instytutu spowoduje również utratę równorzędnej pozycji zajmowanej wśród wojskowych instytutów medycyny lotniczej krajów NATO. Według opinii przedstawicieli tych instytutów i wizytujących nas wojskowych autorytetów medycznych i przedstawicieli dowództw WIML w wyżej określonej działalności odpowiada standardom NATO ujętym w Porozumieniach Standaryzacyjnych (STANAG-I). Reorganizacja obniżająca status WIML spowoduje również likwidację rady naukowej grupującej jedynych w Polsce specjalistów z medycyny lotniczej. Ponadsiedemdziesięcioletnia działalność praktyczna i naukowa doprowadziła do osiągnięcia przez WIML standardów światowych zarówno w odniesieniu do lotnictwa wojskowego, jak i cywilnego. Uruchomiono dużym kosztem symulatory lotnicze, w tym wirówkę do badań i treningu personelu latającego. W momencie wprowadzenia samolotów wysokomanewrowych, których wykorzystanie w pełnym zakresie ich możliwości bojowych przekracza możliwości fizjologiczne załóg lotniczych, potrzeba prowadzenia ukierunkowanego, specjalistycznego szkolenia lotniczo-lekarskiego staje się podstawowym warunkiem wykonania lotów na tych samolotach.    Decyzja o likwidacji WIML będzie decyzją stanowiącą zdecydowanie niekorzystny zwrot w procesie zapewnienia bezpieczeństwa lotów i uzyskania wysokich wartości operacyjnych przez lotnictwo. Należy podkreślić, że wprowadzenie treningów lotniczo-lekarskich w lotnictwie NATO znacząco obniżyło ilość wypadków lotniczych spowodowanych czynnikiem ludzkim, przynosząc oszczędności sięgające wielu miliardów dolarów, a także pozwoliło na uzyskanie wysokiego stopnia skuteczności bojowej. Koszt jednostkowy nowoczesnego samolotu wynosi kilkadziesiąt, a koszt szkolenia pilota ok. trzech milionów dolarów. Każda katastrofa i każda nietrafna decyzja selekcyjna przynosi ogromne straty. Pozbawienie pilota możliwości treningu na nowoczesnych symulatorach WIML nie pozwoli na wykorzystanie samolotu w pełnym zakresie jego możliwości. Podważa to celowość ich posiadania.    Urządzenia treningowe WIML są egzemplarzami jednostkowymi i wprowadzenie metod treningowych przyjętych w NATO musi być poprzedzone procesem badawczo-rozwojowym warunkującym bezpieczeństwo treningu.    WIML prowadzi także wysoce zaawansowaną selekcję kandydatów do lotnictwa przy użyciu wytworzonych i zaadaptowanych symulatorów lotu, np. dezorientacji przestrzennej, oraz prowadzi podczas przebywania w powietrzu kontrolę lotniczo-lekarską szkolenia początkowego.    Ponadto:    - opracowuje i opiniuje standardy w zakresie ochrony pracy personelu latającego, kierowania lotami i pozostałego personelu latającego w aspekcie schorzeń zawodowych,    - sprawuje ciągły nadzór specjalistyczny nad działalnością lotniczej służby zdrowia i prowadzi szkolenia specjalistyczne,    - opracowuje i wdraża procedury medyczne i psychologiczne niezbędne w procesie określania zdolności do służby w powietrzu personelu latającego (wykonywanie kompleksowych zadań z zakresu wojskowego orzecznictwa lotniczo-lekarskiego). Prowadzi szkolenia personelu medycznego dla potrzeb SAR i LGPR oraz szkolenia specjalistyczne dla lekarzy i pokładowych ratowników przedmedycznych w zakresie medycyny lotniczej, medycyny transportu i ratownictwa lotniczego,    - współpracuje z Europejskimi Władzami Lotniczymi (Joint Aviation Authorities), wojskowymi i cywilno-wojskowymi instytutami medycyny lotniczej krajów NATO oraz bierze udział w pracach objętych programami fachowymi NATO (np. udział w grupie roboczej lotniczo-lekarskiej Sił Powietrznych MAS w Kwaterze Głównej NATO i RTO),    - instytut posiada wykształconych w USA, Wielkiej Brytanii i Kanadzie specjalistów zajmujących się operacyjną medycyną lotniczą i posiadających praktyczną znajomość tej dziedziny na poziomie tych krajów.    Likwidacja WIML spowoduje:    - utratę placówki badawczo-rozwojowej w swej działalności na korzyść lotnictwa odpowiadającej stan-dardom NATO,    - dezorganizację stojącego na dobrym poziomie systemu zabezpieczenia Sił Powietrznych RP pod względem lotniczo-lekarskim,    - utratę posiadania instytutu współpracującego z powodzeniem z innymi instytutami medycyny lotniczej krajów NATO, a także umocowanego w polskim prawodawstwie jako instytutu posiadającego uprawnienia do wydawania orzeczeń w dziedzinie medycyny pracy, transportu jako instancja odwoławcza,    - wyprowadzenie instytutu poza WL i OP a w konsekwencji ograniczenie możliwości formułowania przez dowódcę WLOP celów badań i treningów oraz kontrolę ich wykonania,    - zlikwidowanie rady naukowej grupującej jedynych w kraju specjalistów w dziedzinie medycyny lotniczej i posiadającej jako jedyna w kraju uprawnienia do nadawania w tej dziedzinie stopni naukowych i występowania o tytuły naukowe,    - brak możliwości finansowania projektów celowych i naukowych nakierowanych na problemy bezpieczeństwa lotów ze środków KBN, w tym na realizację procesów związanych z dostosowaniem się do standar-dów NATO (np. wytworzenie systemu do treningu w lotach z użyciem gogli noktowizyjnych) oraz uzyskania środków z innych źródeł, które obecnie stanowią połowę przychodów WIML. Należy zaznaczyć, że w ostatnich dwóch latach środki przeznaczone przez WLOP na realizację zadań dla lotnictwa obniżyły się z 23 na 12 mln PLN,    - możliwości utraty najlepiej wyszkolonego personelu, który straci możliwość swojego rozwoju naukowego (bez możliwości szybkiego jego odnowienia).    Biorąc powyższe pod uwagę, kieruję do pana ministra interpelację z zapytaniem, jakie plany ma resort obrony narodowej względem Wojskowego Instytutu Medycyny Lotniczej? Czy w planach restrukturyzacyjnych brane są pod uwagę zasadnicze względy merytoryczne uzasadniające potrzebę zabezpieczenia sił powietrznych pod względem lotniczo-lekarskim na poziomie wymaganym przez NATO? Pytania te w moim przekonaniu nabierają dodatkowego, szczególnego znaczenia w związku ze zbliżającym się rozstrzygnięciem przetargu na wyposażenie Sił Powietrznych RP w samoloty wielozadaniowe, będące częścią składową systemu lotniczego państw NATO.    Z szacunkiem    Poseł Izabella Sierakowska    Lublin, dnia 15 listopada 2002 r.